Khung pháp lý 2026 cho Hộ kinh doanh

Bối cảnh

Cải cách lớn, và chưa dừng lại

Hộ kinh doanh (HKD) chuyển từ nộp thuế khoán sang tự kê khai, phải làm kế toán, và với quy mô đủ lớn thì phải xuất hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền. Hàng triệu hộ rơi vào tình thế phải làm nghiệp vụ mà họ chưa từng làm. Đáng chú ý hơn: riêng ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế đã đổi bốn lần trong khoảng sáu tháng.

100 triệu

Mức cũ theo khung thuế khoán trước đây.

200 triệu

Nâng lên theo Luật thuế giá trị gia tăng 48/2024/QH15, áp dụng từ 1/1/2026.

500 triệu

Nâng tiếp theo Luật thuế thu nhập cá nhân sửa đổi 2025.

1 tỷ

Mức hiện hành theo Nghị định 141/2026, có hiệu lực từ 29/4/2026.

Vì sao con số đổi nhanh. Luật sửa đổi năm 2025 và 2026 bỏ mức cứng và giao Chính phủ quy định ngưỡng theo từng thời kỳ. Nghĩa là con số này còn có thể đổi tiếp bằng một nghị định, không cần sửa luật.

Cái gì thay cái gì

Khung cũ không còn áp dụng

Khung cũ

Từ 2026

Khung cũThuế khoán. Hộ nộp một mức ấn định, không phải kê khai theo doanh thu thực.

Từ 2026Kê khai. Thuế khoán bị bãi bỏ từ 1/1/2026, hộ tự kê khai theo doanh thu thực. Theo Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết 198/2025/QH15.

Khung cũMột chế độ kế toán cho tất cả. Thông tư 88/2021 quy định cùng một bộ sổ và chứng từ, không phân biệt quy mô. Văn bản này hết hiệu lực từ 1/1/2026.

Từ 2026Kế toán theo nhóm doanh thu. Thông tư 152/2025/TT-BTC chia hộ thành ba nhóm, mỗi nhóm một bộ sổ và chứng từ riêng. Hộ nhỏ nhất chỉ giữ sổ chi tiết doanh thu.

Khung cũMức ấn định theo hộ. Cán bộ thuế ấn định, ít liên quan tới ngành hàng cụ thể.

Từ 2026Tỷ lệ theo ngành. Nghị định 68/2026/NĐ-CP, hiệu lực 5/3/2026, là xương sống thuế mới: tỷ lệ phần trăm trên doanh thu tùy ngành, phân nhóm theo doanh thu, kỳ khai theo quý.

Khung cũHóa đơn khi khách yêu cầu. Không gắn với thiết bị bán hàng.

Từ 2026Hóa đơn từ máy tính tiền. Nghị định 70/2025 và Thông tư 32/2025 bắt buộc với hộ doanh thu từ 1 tỷ đồng một năm, kết nối với cơ quan thuế qua tổ chức truyền nhận.

Bốn nhóm doanh thu

Hộ của bạn thuộc nhóm nào thì làm gì

Đây là điểm dễ nhầm nhất của khung mới. Nghĩa vụ kế toán và nghĩa vụ thuế không giống nhau giữa các nhóm. Khung 2026 chia bốn nhóm theo doanh thu năm.

Nhóm 1

Doanh thu năm không vượt ngưỡng miễn - hiện là 1 tỷ đồng. Chỉ phải giữ sổ chi tiết doanh thu. Không phải nộp thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân.

Nhóm 2

Trên ngưỡng miễn tới 3 tỷ đồng. Thuế giá trị gia tăng tính theo tỷ lệ trên doanh thu tùy ngành. Thuế thu nhập cá nhân được chọn cách tính - theo tỷ lệ trên doanh thu, hoặc theo thu nhập với thuế suất riêng.

Nhóm 3

Trên 3 tỷ đến 50 tỷ đồng. Kế toán theo Thông tư 152/2025 hoặc chọn chế độ kế toán doanh nghiệp siêu nhỏ. Thuế thu nhập cá nhân tính trên thu nhập thực, có trừ chi phí.

Nhóm 4

Trên 50 tỷ đồng. Kế toán đầy đủ theo Thông tư 152/2025. Thuế thu nhập cá nhân tính trên thu nhập thực với thuế suất cao nhất trong bốn nhóm.

Lưu ý. Ngưỡng miễn thuế, mốc bắt buộc hóa đơn từ máy tính tiền và các biên phân nhóm kế toán là những con số riêng biệt, đổi độc lập bằng các văn bản khác nhau. Các con số cụ thể - biên nhóm, thuế suất theo nhóm, ngưỡng - đều là cấu hình đọc theo ngày, nên khi văn bản đổi thì hệ thống theo kịp mà không phải sửa phần mềm.

Các văn bản khác đang áp dụng

Ngoài trục chính còn những gì

Nghị định 117/2025/NĐ-CP

Sàn thương mại điện tử khấu trừ và nộp thay thuế tại nguồn: 1% giá trị gia tăng và 0,5% thu nhập cá nhân trên đơn của người bán.

Nghị định 123/2020 và Thông tư 78/2021

Nền của hóa đơn điện tử, được bổ sung bởi Nghị định 70/2025 và Thông tư 32/2025.

Luật Quản lý thuế 38/2019/QH14

Nền chung về quản lý và khai thuế. Phần quy định về thuế khoán không còn áp dụng với hộ kinh doanh.

Luật Bảo hiểm xã hội 2024 và Công văn 2220/BHXH-QLT

Chủ hộ kinh doanh có doanh thu trên ngưỡng thuộc diện đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc. Phần mềm ghi nhận nghĩa vụ theo tháng.

Thông tư 103/2005/TT-BTC

Tiêu chuẩn phần mềm kế toán: toàn vẹn dữ liệu, không sửa và không xóa chứng từ đã khóa sổ.

Thông tư 132/2018/TT-BTC

Chế độ kế toán doanh nghiệp siêu nhỏ, là lựa chọn thay thế cho hộ thuộc nhóm 3.

Nghị định 13/2023/NĐ-CP

Bảo vệ dữ liệu cá nhân. Liên quan tới dữ liệu khách hàng mà hộ thu thập và tới việc gửi tin chăm sóc, khuyến mãi.

Một thay đổi đáng chú ý. Khung mới bỏ lệ phí môn bài với hộ kinh doanh, thêm bảo hiểm xã hội bắt buộc cho chủ hộ doanh thu lớn, và chuyển hẳn sang bộ sổ chính thức theo Thông tư 152/2025 phân theo nhóm doanh thu. Cả ba đều đã được phần mềm cập nhật.

Phần mềm đáp ứng ra sao

Con số pháp lý là dữ liệu, không phải mã nguồn

Với một khung còn đang đổi, cách duy nhất bền là không đóng cứng con số nào vào phần mềm.

Mọi tham số luật định có ngày hiệu lực. Ngưỡng, tỷ lệ theo ngành, biên nhóm, mốc bắt buộc hóa đơn - tất cả là bản ghi có ngày bắt đầu và ngày kết thúc hiệu lực.
Tính theo ngày của nghiệp vụ. Một đơn phát sinh tháng 3 luôn được tính theo quy định của tháng 3, kể cả khi bạn mở lại nó vào tháng 8. Điều chỉnh và kê khai cho kỳ cũ vì thế không bị lệch.
Luật đổi thì thêm bản mới. Bản hiệu lực cũ được đóng lại đúng ngày và giữ nguyên. Không sửa đè, không xóa - để còn tính ngược và giải trình.
Bộ sổ là cấu hình theo nhóm. Hệ thống sinh đúng bộ sổ và chứng từ mà nhóm của hộ phải giữ theo Thông tư 152/2025, thay vì cố định một danh sách cho mọi hộ.
Mẫu tờ khai và kỳ khai cũng là cấu hình. Mẫu theo Nghị định 68/2026 được khai báo trong hệ thống, không đóng cứng theo mẫu của khung cũ.
Mỗi quy tắc neo về một văn bản. Từ con số đang áp dụng tra ngược ra được số hiệu văn bản và ngày hiệu lực.
Một nguồn cho cả nền tảng. Hộ kinh doanh, Đại lý kế toán và Sàn chuỗi cung ứng đọc chung một bộ cấu hình, nên không có chuyện mỗi nơi hiểu ngưỡng một kiểu.

Nói cho rõ. Các con số trên đúng tại thời điểm bản tài liệu này được soạn. Chính vì chúng còn có thể đổi mà hệ thống được dựng theo hướng cấu hình - khi có văn bản mới, việc cần làm là cập nhật một bản ghi, không phải chờ một bản phần mềm mới.